Sesja TFP dla modelki: umowa TFP, zasady i kiedy sesja TFP się opłaca

Sesja TFP to sesja zdjęciowa bez płacenia w pieniądzu: fotograf daje swój czas i sprzęt, modelka swój czas i wizerunek, a obie strony dostają zdjęcia do portfolio. Skrót pochodzi od angielskiego „time for print”. Dla modelki TFP ma sens wtedy, gdy potrzebuje zdjęć w stylizacji albo oswojenia z aparatem, i tylko pod warunkiem, że przed sesją spisze, ile zdjęć dostaje, kiedy i gdzie wolno je publikować.

Do pierwszego zgłoszenia do agencji, na casting czy do konkursu sesja TFP nie jest potrzebna. Wystarczą proste zdjęcia z telefonu. Poniżej porównujemy TFP z płatną sesją, rozpisujemy, co musi znaleźć się w umowie, jak sprawdzić fotografa z ogłoszenia i po czym poznać, że „TFP” jest tylko przykrywką.

Karta liczy wiek w Twojej przeglądarce. Data urodzenia nie jest nigdzie wysyłana ani zapisywana. Nabór do konkursu jest bezpłatny i obejmuje wyłącznie osoby w wieku 18-19 lat.

Sesja TFP czy płatna sesja: co się opłaca modelce

TFP nie jest darmową wersją płatnej sesji. To inna umowa: fotograf robi zdjęcia, które chce mieć on, a nie te, których potrzebujesz Ty. Dlatego o wyborze decyduje cel, a nie budżet.

Najczęstszy błąd polega na traktowaniu TFP jako obowiązkowego pierwszego kroku. Agencja i tak poprosi o polaroidy bez makijażu, a zdjęcia artystyczne z TFP ich nie zastąpią. Kiedy płatne zdjęcia naprawdę mają sens, rozpisaliśmy we wpisach portfolio modelki: co musi zawierać i ile kosztuje oraz polaroidy do agencji: ceny i ujęcia.

Umowa TFP: co musi w niej być

Przy TFP umowa nie jest formalnością, tylko jedyną ochroną modelki. Zgodnie z art. 81 ustawy o prawie autorskim rozpowszechnienie wizerunku wymaga Twojego zezwolenia, chyba że dostałaś umówioną zapłatę za pozowanie. Przy TFP pieniędzy nie ma, więc to, na co się zgadzasz, musi być zapisane. Prawa autorskie do zdjęć ma zwykle fotograf, a Ty decydujesz o swoim wizerunku.

• Strony i data sesji: imię i nazwisko fotografa, kontakt, miejsce i czas trwania.
• Liczba zdjęć i termin: ile obrobionych zdjęć dostajesz i do kiedy. „Kilka” to nie liczba.
• Gdzie wolno publikować: portfolio fotografa, jego profil, konkursy fotograficzne. Osobno wypisane.
• Czego nie wolno: sprzedaży zdjęć, reklamy, banków zdjęć i przekazania osobom trzecim bez nowej zgody.
• Twoje prawa: publikacja w portfolio i w zgłoszeniach do agencji, z podpisem fotografa.
• Retusz: czy wolno zmieniać Twój wygląd i łączyć zdjęcie z innymi materiałami.
• Odwołanie zgody: co się dzieje ze zdjęciami, jeśli jedna ze stron wycofa się ze współpracy.

Nie musisz spotykać się drugi raz, żeby umowę podpisać. Fotografowie coraz częściej wysyłają ją przed sesją, a obie strony mogą podpisać umowę online podpisem elektronicznym i mieć ją w skrzynce, zanim ktokolwiek wyjmie aparat. Fotograf, który unika umowy albo chce ją podpisać „po sesji”, sam pokazuje, jak będzie traktował ustalenia.

Jak sprawdzić fotografa z ogłoszenia TFP

Ogłoszenia TFP pojawiają się w grupach na Facebooku, na Instagramie i na forach fotograficznych. Nikt ich nie weryfikuje, więc zrób to sama. Zajmuje to około kwadransa.

1. Obejrzyj portfolio fotografa i sprawdź, czy jego zdjęcia pasują do tego, czego szukasz. Jeśli nie, sesja nic Ci nie da.
2. Znajdź w portfolio co najmniej dwie osoby, które z nim pracowały, i napisz do nich. Modelki zwykle odpisują szczerze.
3. Poproś o konkretny plan: miejsce, godzina, stylizacje, liczba zdjęć i termin ich przekazania.
4. Ustal miejsce publiczne albo studio z adresem. Zabierz osobę towarzyszącą i powiedz o tym wcześniej.
5. Wyślij umowę albo poproś o nią przed sesją, nie w dniu zdjęć.

Dobry fotograf nie ma nic przeciwko żadnemu z tych punktów, bo sam chce mieć spokojną sesję i zgodę na piśmie. Z tego samego powodu podczas sesji nie przekraczacie zakresu, który ustaliliście wcześniej.

Kiedy odmówić sesji TFP

„TFP” bywa używane jako hasło, za którym stoi coś zupełnie innego niż wymiana zdjęć. Jeden z tych sygnałów wystarczy, żeby zrezygnować, i nie musisz się tłumaczyć.

• Sesja jest „TFP”, ale trzeba dopłacić za studio, makijaż, retusz albo „wybór zdjęć”.
• Fotograf nie chce podać nazwiska ani pokazać portfolio z innymi modelkami.
• Nie zgadza się na osobę towarzyszącą albo na studio z adresem.
• Plan sesji zmienia się w trakcie, a propozycje idą w stronę zdjęć odsłaniających ciało.
• Pada obietnica, że zdjęcia „trafią do zaprzyjaźnionej agencji”, jeśli się zgodzisz.
• Nie ma żadnej umowy, a zdjęcia dostaniesz „kiedyś, jak będą gotowe”.

Ta sama zasada obowiązuje w całym modelingu: pieniądze nie płyną od modelki, a uczciwa agencja nie rekrutuje przez fotografa, który „zna kogoś”. Szerzej opisujemy ją na stronie praca modelka: rodzaje zleceń i umowy.

Masz zdjęcia z TFP: co z nimi zrobić

Zdjęcia z sesji TFP pracują dopiero wtedy, gdy ktoś je zobaczy. Trzy miejsca warto wykorzystać równolegle.

• Agencje z działem komercyjnym. Najwięcej zleceń w Polsce dają sklepy internetowe, marki kosmetyczne i firmy usługowe, a tam naturalny wygląd jest atutem. Jak wygląda ta gałąź i co sprawdzić w licencji na wizerunek, pokazujemy na stronie modeling komercyjny: jak zostać modelką komercyjną.
• Otwarte castingi. Marki ogłaszają nabory na kilka dni. Zbieramy je na stronie aktualne castingi dla modelek.
• Konkurs z jawną oceną. Do naszego naboru nie potrzebujesz zdjęć z TFP ani żadnej sesji. Wystarczy jedno zdjęcie twarzy z telefonu, a jury ocenia prezentację własną (35 punktów), wystąpienie publiczne (25), spójność zgłoszenia (20) i zadanie regionalne (20). Zasady startu stoją na stronie zostań modelką: konkurs dla pełnoletnich.

Swoboda przed aparatem, której uczy dobra sesja TFP, przydaje się potem na scenie. To jest jej realna wartość, większa niż same pliki.

Częste pytania o sesje TFP

Na czym polega sesja TFP?

Na wymianie bez pieniędzy: fotograf poświęca czas, sprzęt i obróbkę, a modelka czas i wizerunek. Obie strony dostają zdjęcia, które mogą pokazywać w portfolio. Zakres tej wymiany, czyli liczbę zdjęć, termin i miejsca publikacji, ustala się przed sesją, najlepiej w pisemnej umowie.

Czy sesja TFP jest darmowa?

W pieniądzu tak, ale nie jest bez kosztów. Modelka płaci czasem, dojazdem, własnymi ubraniami i często makijażem, a przede wszystkim zgodą na publikację wizerunku. Jeśli fotograf każe dopłacić za studio, retusz albo wybór zdjęć, to nie jest już TFP, tylko płatna sesja pod inną nazwą.

Czy na sesję TFP trzeba podpisać umowę?

Prawo tego nie wymaga, ale bez umowy trudno udowodnić, na co się zgodziłaś. Przy TFP nie dostajesz zapłaty za pozowanie, więc zgoda na rozpowszechnianie wizerunku ma znaczenie. Umowa powinna określać liczbę zdjęć, termin, miejsca publikacji i zakaz sprzedaży zdjęć bez nowej zgody.

Ile zdjęć dostaje modelka po sesji TFP?

Tyle, ile zapisano w umowie, i to jest główny powód, żeby ją spisać. Nie ma jednej normy: fotografowie przekazują zwykle kilka do kilkunastu obrobionych zdjęć z sesji. Ustal liczbę i termin przekazania przed sesją, bo po niej nie masz już żadnego argumentu.

Czy fotograf może sprzedać zdjęcia z sesji TFP?

Nie bez Twojej zgody na takie wykorzystanie wizerunku. Umowa TFP obejmuje zwykle portfolio i publikacje niekomercyjne. Sprzedaż do banku zdjęć, reklama albo przekazanie firmie wymaga osobnego zezwolenia, a w praktyce osobnego wynagrodzenia. Zapisz to wprost w umowie.

Czy zdjęcia z TFP nadają się do agencji modelek?

Jako uzupełnienie tak, jako jedyne zdjęcia nie. Agencja najpierw chce zobaczyć polaroidy: proste ujęcia twarzy i sylwetki bez makijażu i bez stylizacji. Zdjęcia z TFP pokazują, jak pracujesz przed aparatem, i mogą dołączyć do zgłoszenia jako drugie, a nie pierwsze.